hướng dẫn bạn cấu tạo tổng quan của 1 sản phẩm loa karaoke

Xin gửi lời chào lời chúc sức khỏe thật tâm nhất với mọi thứ  tới bạn, một số người yêu thích về âm thanh. Do cũng có sở thích là suy ngẫm đồ âm thanh nên hôm nay mình có bài viết giới thiệu về sơ lược về loa bằng tri thức hạn chế của minh. rất hi vọng bài viết có thể tích trữ thêm kinh nghiệm và có ích cho những bạn đọc

CƠ BẢN VỀ CỦ LOA ĐIỆN ĐỘNG

1 chia sẻ :

Chào một số bạn: trong dàn thiết bị nghe nhìn có lẽ  loa pc 658r   & mic là bộ phận kém phát triển nhất . ra đời từ hơn 100 năm qua thật sự nó không có thay mới gì đang kể. nó có thể coi như là 1 huyền thoại, các bạn nói về nó khá nhiều nhưng kết quả thường hay rất mông lung.

Loa có thực sự gian nan đến vậy không? Đáp án của mình là nó bao gồm nhiều cái rất đơn điệu , nhưng bởi vì quá nhièu nên thực sự tìm ra Đáp án cho đây thật sự là vô cùng quá khó.

Trên thế giới một số công ty thật sự có thể thiết kế ra nó rất ít( thiết kế chứ không phải sản xuất ứng dụng). Phần lớn các cty này nằm ở các nước Bắc Âu địa mà mà ngành khoa học xuất hiện nhiều điều kiện để có thể phát triển như Scanpeak, Seas. một số ngành khoa học để phát triển một  củ loa theo mình ít đặc biệt 3 ngành gồm : Điện từ trường; âm học; cơ học vật liệu. và cả tâm lý học nữa( nếu có điều kiện mình sẽ nói rõ hơn).

Loa thực sự rất tệ, Chắc ít có bộ phận nào có khả năng tệ hơn nó được vì đâu vậy.

Củ loa hay còn được gọi là Transducer (bộ chuyển đổi năng lượng).

Nó chuyển từ nguồn tín hiệu điện (từ máy khuếch đại) thành chuyển động cơ (cuộn dây động voice coil) sau đó thông một màng bức xạ (màng loa cone) thay mới áp suất không khí làm nên  âm thanh. các bộ phận tệ về hiệu suất như bình acqui (Điện↔Hoá) hay tấm Pin mặt trời (Quang↔Điện) cũng tốt hơn nó gấp nhiều lần vì nó phải qua trung gian là cơ học (Điện-Cơ-Âm).

Giả sử một cái loa có độ nhạy là 95dB( hiệu suất rất cao đó), gửi vào đó 100W điện ta thu được khoảng 3W âm thanh, 97W  còn lại chỉ nhằm để nhún nhảy màng loa và đốt nóng cuộn chuyển động thôi, quá hao phí.! đa số một số loa toa pc 648r chính hãng có hiệu suất khoảng 1 % thôi đó một số bạn.

Với 1 thiết bị có cấu tạo chán như vậy nhưng chúng ta buộc lòng phải dùng vì Hiện giờ chưa ai nghĩ ra cách nào hay hơn cả, chắc phải 50 năm nữa, có thể thời điểm đó ta có cách nào đó thay đổi trực tiếp áp suất không khí từ điện mà không cần phải hệ cơ học nào hết.

nghe chán quá ! không muốn nghiên cứu về nó nữa! Nhưng có lẽ vì tình yêu âm nhạc (ai mà không yêu nó chứ) mà những kỹ sư vẫn miệt mài nghiên cứu và cho ra những thiết bị lấy hết hồn vía chúng ta chỉ từ một % bé tý đó. bảo đảm 100% một số kỹ sư thiết kế loa tz 205 toa mê nhạc dữ lắm. Họ sử dụng khoa học để phục vụ cho nghệ thuật, tôi xem họ như thánh sống vậy rất đáng quí trọng. Hiểu thêm 1 chút về loa tôi  biết có giúp chút gì cho việc nghe nhạc không, hay có khả năng Diy 1 cái loa cho riêng mình không? Nhưng vì tài liệu về loa ở Việt Nam quá ít & cả triệu câu hỏi ở trên diễn đàn nên hi vọng bài này sẽ gíup một ít cho các bạn. Loa không thuộc về những chuyên gia nó là của tất cả các bạn yêu âm nhạc, tôi nghĩ là vậy.

2. Cấu tạo củ loa:

2.Chức năng của các thành phần:

a. Frame (Khung sườn loa):

dùng để gắn các thành phần, loại cao cấp thì bằng nhôm đúc, bình thường thì bằng sắt dập đôi khi còn được làm từ nhựa. đối với những  loa bổng và 1 số loa trung khung sườn thường kín (bít luôn đằng sau) khung sườn cũng là chổ cho các hãng thi thố điểm mạnh , như loa bổng của B&W khung sườn phía sau làm bằng thủy tinh có hình dạng vỏ ốc giúp triệt tiêu hoàn toàn âm thanh từ phía sau màng loa. Khung sườn loa cho biết loa đó cấp cao cỡ nào còn về âm thanh không tác động nhiều lắm chỉ mong nó đừng có bề mặt quá lớn gây phản xạ trực tiếp lại màng loa.

b. Surround, edge (viền nhún):

một số  loa ngày xưa thì hay cùng chất liệu giấy với phần màng loa hoặc vải (xếp gấp lại) với loại này thì viền tương đối cứng và tác động trực tiếp đến thông số kỹ thuật của loa, viền này nếu bị hỏng nên dán lại, không được cắt ra làm lại bằng viền cao su mút thông dụng. thời gian này khuynh hướng làm viền nhún càng mềm dẻo & bền là được, với dòng này không may bị rách bạn có khả năng thay thế mà không ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cao (do độ cứng không đáng kể). Viền loa không phát ra âm thanh nó chỉ có vai trò giữ kín hơi và độ mềm dẻo. Mặc dù thế nếu thay thế không đúng loại âm thanh sẽ rất không giống nhau . Nhìn vào viền loa nếu có kinh nghiệm bạn có khả năng nhận biết loa âm thanh như nào dùng vào việc gì Giả dụ như viền gân vải có thể sử dụng loa trầm hoặc trung trầm, viền mút mềm đa phần dùng làm loa trầm, viền cao su dày nên chỉ dùng cho Sub điện.

c. Spider, Damper (màng nhện):

Là thành phần cực kỳ cần thiết & lao động nặng nhọc nhất trong củ loa, khi đưa tín hiệu điện vào,loa đi lại  nhưng phải luôn quay về vị trí cân bằng lại để tổ chức cho các nguồn tín hiệu theo sau. Nó hoạt động như 1 cái lò xo, độ cứng của nó tuỳ vào ý đồ nhà thiết kế, ngoài ra nó còn giúp cho cuộn dây hoạt động đúng tâm. Độ động của củ loa phụ thuộc rất lớn vào độ nảy của màng nhện(lò xo) này. Màng nhện cấu tạo với hình dạng( một số nếp gấp) khác nhau , vật liệu khác nhau sẽ cho âm thanh khác nhau . Việc sản xuất màng nhện tương tự như luyện thép, phải sử lý keo và thời điểm hấp nhiệt để đạt được độ cứng độ dẻo mong muốn . Loa nếu sử dụng quá lâu, sức mạnh quá lớn sẽ làm lão hoá (mỏi) màng nhện khiến âm thanh không còn rõ nét & ầm ì . Màng nhện quyết định chất lượng cao  củ loa về độ bền âm thanh theo thời điểm . Màng nhện bị hưu sẽ là 1 tai hoạ nếu bạn không thể tìm được đúng loại. những  loa cao cấp yêu cầu phải có thời điểm chạy rà chính là 1 phần tôi luyện cho màng nhện được làm việc tối ưu.

Magnet (nam châm):

thường có 3 loại Alnocol, Ferrite, neodymium:
Alnicol: là vật liệu dùng trong một số  loa ngày xưa (1940-1965), dưới đây là loại có từ trường rất mạnh thời gian gần đây ít còn được sử dụng do rất mắc, loại này tuy tốt tuy nhiên nếu hoạt động liên tục ở công suất cao sẽ dẫn tới sự truyền nhiệt độ từ cuộn dây vào nam châm làm cho nó giảm lực & không tự hồi phục, loại ferrite khi nguội lại có thể tự phục hồi từ trường.

Để vòng dây làm việc tối ưu nó cần được đặt trong một miền từ trường cao, miền này chính là khe từ nhỏ hẹp chỉ vài mm. Để gom thông lượng từ trường ở đây mọi người dùng những miếng sắt dẫn từ. phối hợp với thanh nam châm gọi chung là từ mạch.

Cấu tạo mạch từ (bao gồm nam châm và những miếng sắt dẫn từ) của nam châm alnicol (thường là mạch nội từ) tốt về âm thanh hơn so với cấu trúc mạch từ ferrite do có ít khoảng trống trong mạch khi hệ dao động ít gây ra tạp âm.

Ferrtie: có lực từ yếu hơn alnicol ( cùng khối lượng)là loại dùng hay gặp nhất nó rẻ & khó bị khử từ khi hoạt động ở công suất cao. Thường mạch từ của Ferrite là loại ngoại từ.
Neodymium: Là sự phối hợp một số điểm mạnh của 2 loại trên, từ mạnh và khó bị khử từ. Ngoài ra do nhỏ gọn nó còn được sử dụng trong một số loa xe hơi, mic v.v. ngày nay do giá thành đã giảm rất nhiều các hãngloa danh tiếng cũng đã sản xuất cực nhiều loa sử dụng vật liệu này.
Vật liệu từ không tác động đến chất lượng âm thanh, nam châm ferrite cũng cho lực từ mạnh nhưng sẽ cồng kềnh, những vật liệu từ mạnh do nhỏ gọn sẽ có được cấu trúc mạch từ ưu việt hơn cho âm thanh.

Nam châm là loại vật liệu nhất là nó có khả năng bị khử từ khi nhiệt độ quá cao, nếu bị làm rớt cấu trúc của nó cũng thay mới , nó không như cục sắt thường thì đâu.

Nếu cần dùng  âm thanh sức mạnh  lớn (loa sân khấu), bạn nên chọn  củ loa có vòng ổn định từ (bằng nhôm hay đồng) trên Top plate hoặc miếng chụp trên pole Piece. Nó có vai trò giảm bớt dòng điện xoáy bảo đảm  loa hoạt động liên tục ở công suất cao.

Cuộn dây động (Voice coil):

Cấu tạo bao gồm lõi (bobin) là ống hình trụ dùng quấn dây lên trên đó, nó được đặt trong khe hở từ, những  loa cao cấp khe từ này rất khít với cuộn dây động vì phía dưới đây là nơi tập trung năng lượng từ. từ khe càng bé mật độ từ càng lớn. các  loa thường thì  để cho an toàn khe từ có khả năng rộng hơn đôi chút tuỳ vào chất lượng cao .

Lõi để quấn dây phải chế tạo bằng chất liệu không từ tính, phải thật nhẹ, phải cứng chắc & phải chịu được nhiệt độ cao đôi khi có thể lên đến 250 độ C. Thời điểm này hầu hết sử dụng Nhôm làm lõi vì nó có công suất chịu đựng cao và rẻ tiền, loại nữa là giấy cũng vô cùng tốt nhưng công suất  kém hơn. Loại cao cấp thì có Nomex. Cuộn dây làm bằng vật liệu không giống nhau sẽ cho thông số củ loa khác nhau , còn về mặt âm thanh chỉ trừ loại bằng Nhôm tuy có sức mạnh cao nhưng âm thanh thì có một chút rào cản, do tần số gom lại của vật liệu này nằm trong ngưỡng nghe.

Dây quấn:

loại thường gặp là dây tròn, không chỉ vậy còn có dây vuông & dây bầu dục. bởi độ trống của loại dây tròn khá lớn việc này củng cố khối lượng, một số loại kia thì ưu việt hơn. đối với  loa dưới đây là điều quan trọng . Vấn đề sử dụng dây vuông chỉ là thời gian , do nó tiết kiệm đến hơn 20%. Trong giai đoạn cái gì cũng đắt đỏ trước sau gì các cục biến áp cũng phải dùng dây vuông thôi.

Dây quấn hay gặp đặc biệt đồng, bằng nhôm phủ đồng bên ngoài , loại bằng nhôm thì có khối luợng nhẹ nhưng khó hàn và điện trở riêng cũng cao hơn đồng, loại bằng bạc thì quá tốt rồi nhưng cũng khó gắn kết và mắc nữa.

Thành phần keo trong cuộn dây động là cần thiết nhất, keo cũng cần phải nhẹ, phải chịu nhiệt độ cao phải chắc nữa. hầu hết keo trong phía dưới đây là loại đặc dụng khó kiếm ở Việt Nam.
Cuộn dây động làm việc theo 2 dạng thông dụng nhất: loại có cuộn dây lú ra ngoài ( Overhung Voice Coil) & loại nằm hoàn toàn trong khe từ ( Underhung Voice Coil):

hầu hết một số  loa dùng kiểu cuộn dây nằm tràn ra ngoài (overhung voice coil) do nó giảm được rất nhiều nhiệt năng dẫn đến tăng công suất . Loại nằm hoàn toàn trong khe từ được sử dụng trong những  loa sức mạnh  trung bình nhưng độ chân thực rất cao đặc tính kiểm soát vô cùng tốt và tuyến tính trong giới hạn sức mạnh . Nhìn sơ qua một số bạn đã thấy sự mắc tiền của nó, ngoài chất liệu còn nhiều hơn các tính chất của vật liệu cũng đòi hỏi rất khắt khe. Nó phải mắc gấp 3,4 lần loại thường thì . Kỹ thuật này thường dùng trong những  loa bổng và những loa dòng Ultra Hiend.

Ngoài ra còn có loại voice coil dạng kéo đẩy với 2 miếng sắt dẫn, nhằm triệt tiêu độ méo,
loại có 2 cuộn dây riêng biệt sử dụng cho loa Sub Stereo.

Số lớp dây quấn thông thường là 2 hoặc 4, số tầng này tùy vào ý đồ thông số kỹ thuật mà người kỹ sư mong muốn , dây lớn dây nhỏ cũng vậy. Không nên làm rộng khe từ để quấn dây to, hay quấn nhiều lớp hơn, vì khối lượng của voice coil phải tương ứng với mật độ từ trong khe. Khi cuộn dây to hay nhiều lớp khối lượng lớn mà năng lượng từ không đủ sẽ dẫn đến giảm hiệu suất, chính vì thế  âm thanh sẽ bé hơn đặc biệt ở dãi tần cao, gây lầm lẫn là tăng âm trầm.Do hiệu suất giảm nên cuộn dây sẽ nóng lên không tốt cho loa và cả máy khuếch đại.

Cuộn dây bị cháy có thể quấn lại được, chất lượng tuỳ thuộc vào độ tinh xảo tay nghề ( cái này thì Việt Nam mình rất khéo), chỉ cần sử dụng đúng keo chất lượng cao thì có thể thấy rằng là bảo đảm , vì đa số một số công đoạn ráp loa đều làm bằng tay cả.

tiện đây nói thêm về râu loa ( tisel wire), việc cuộn dây này phải thật nhanh và chính xác thời điểm lớn nhất là 3 giây cho 1 mối hàn (càng nhanh càng tốt), đặc biệt dây nối từ cuộn dây động tới râu. lý do để lâu dây đồng sẽ cháy giòn khi hoạt động bị gãy thì rất mong muốn . các bạn diy loa nếu gắn socket thì không sao, nếu hàn trực tiếp lên đó cũng chú ý điều này .
Màng loa (cone paper) :

bắt buộc phải tưởng tượng khi chưa gắn màng loa vào bạn đưa tín hiệu nhạc vào, loa nhún nhảy như là động cơ bình thường, nó sẽ không phát ra âm thanh. Muốn có âm thanh bạn cần phải thay mới áp suất không khí bằng cách gắn vào đó 1 màng loa Đây là cái độc nhất phát ra âm thanh mà chúng ta có thể nghe được, các phần trước đó được hiểu như bộ lái điều khiển bằng nguồn tín hiệu điện. Nói nôm na sự truyền động từ cuộn dây giống như cái dùi của một anh đánh trống và anh này được điều khiển bằng tín hiệu điện vậy thôi. Vậy thì màng trống( màng loa) bằng vật liệu nào sẽ cho ra âm thanh kiểu đó, trống da nghe khác trống nilon chứ. Để tạo một  củ loa khi chưa có màng loa các chương trình máy tính thời điểm này rất dễ dàng tổ chức được bằng phương pháp dịch ngược những thông số đòi hỏi . Lý thuyết thiết kế ở phía dưới đây là điện ,từ & cơ học.

có khả năng bạn nghe ở đâu đó loa này có âm thanh là chân thực , là chính xác. điều này làm tôi nhớ lại một Bác nào đó trên diễn đàn hình như là Bác Via @ không có cái loa nào nghe hay hơn cây ghita 200 ngàn của tui, và bản thân tôi cũng thấy như vậy. Cứ nghĩ tới cái dùi đánh vào cái trống làm tôi rất nản vì màng loa bây giờ là 1 nhạc cụ rồi.

Để thiết kế một nhạc cụ cần thiết nhất là nó phải nghe thấy hay (cái này có trời mới biết sao nó hay) Ví dụ như có cây violon của ông nào đó bên Ý tuyệt nhất thế gian ai cũng công nhận và một số cây Violon khác muốn vượt ngôi thì cứ tới đó mà thi thố. Mỗi 1 nhạc cụ đã có tuổi thọ hàng trăm năm, tiến trình đó các nghệ nhân các bước hoàn thành nó và tới giờ cũng vậy, làm nhạc cụ hay không phải là chuyện dễ dàng gì.

những bạn nói làm sao  loa là một nhạc cụ được chứ nó là 1 bộ phận điện tử rõ ràng mà, nếu màng loa có khối lương bằng không( là không thể ) thời điểm đó nó sẽ không có khối lương riêng không có tần số riêng cũng giống như là không có âm sắc khi đó tín hiệu như thế nào nó sẽ phát y như vậy, tiếc là không như vậy, đừng khóc cho tôi(loa) Achentina.

Nghĩa là âm thanh phát ra từ loa sẽ không còn chân thực (trừ loa ghita điện cái này có thời gian nói sau nhe các Bác), việc 1  loa có khả năng tái tạo cụ thể mọi  nhạc cụ càng ngày càng không thể . và cũng không có một cái loa nào trên thế giới được chọn để tham chiếu cả, bởi vì không có chuẩn nên điểm cuối cùng tất cả được đặt  trên đôi tai vàng của bạn , bạn nghe thấy hay tức là nó hay khỏi bàn.

Màng loa là điểm quyết định loa bạn chắc chắn sẽ nghe hay như nào . Là phần cần thiết nhất là phần mà ta yêu hay ghét loa này & loa khác, là cái mà bạn không thấy chút cảm xúc nào với một cặp loa 20.000USD, trong lúc lại ngất ngây với cặp loa ít tiền hơn những 10 lần. miễn sao là là bạn biết chân thực với chính mình bạn dường như sẽ có những chọn lựa đúng đắn, tiền là của mình nghe hát cũng là mình mà.

Giá tiền của một  cặp loa không nói lên giá trị của nó đối với bạn , thước đo giá trị cho nó chính là thời gian bạn dành nghe nó hót.

Bạn  có một  cặp loa 10tr đã nghe  một   năm rồi, 1 ngày bạn nghe tầm 30p, 1 tay chơi ghé qua loa này là hifi thôi trường hợp có nhiều tiền nên mua loa ABC  gì đó còn thường hay gọi là loa Hi end, giá 30tr, bạn đi mua về thật háo hức thời gian đầu 1 ngày nghe 4,5 tiếng, sau đó không hiểu do đâu thời điểm bạn dành cho nó ngày càng ít , & ít hơn rất nhiều so với cặp loa cũ, có thể  cặp loa bạn vừa bán đi có khả năng là cặp loa tuyệt nhất đối đến bạn , và chỉ bạn mới  hiểu thôi. Đừng nghe ai hết bắt buộc phải nghe bằng chính  mình, đừng đầu tư hãy tặng cho bản thân mình thứ mình mong muốn nhất. Chia sẽ sự vui vẻ với một số bạn đã có một cặp loa đúng ý mình, bạn thật hạnh phúc.